Bağırsak Tembelliği
1/1/2010
Dışkılamanın yani defekasyonun üç gün den daha seyrek veya normalden da ha katı olarak yapılması halinde kabızlık tan yani konstipasyondan söz edilir. Baş ka bir deyişle ağızdan aldığımız besinle rin 24-48 saat içinde barsakları terketmemesi ve gecikmesi halinde bağırsak tem belliği var demektir.
Mutlak kabızlık (organik kabızlık) bağırsak tıkanması sonucu meydana gelir ki, bazı hastalıkların (ileus, kolon kanseri, konjenital megakolon yani Hirschsprung hastalığı vb.) teşhis belirtisi olarak çok önemlidir. Kabızlık çok kimsede barsakların çalış masının bozukluğu sonucu görülür. Buna sebep çok kere kötü alışkanlık ve ıkınma yetersizliğidir. Yani alınan besinlerin barsaklardan geçişi normaldir. Besin artıkla rı dışkı şeklinde ortalama 18 saat sonra barsağın son bölümüne yani rektuma ulaşmaktadır. Ancak dışkılama refleksi geç uyandığından, çeşitli nedenlerle tuvalete gitmeyi ihmal eden kimse rektumunu boşaltamamaktadır.
Uzun süren kabızlık dışkıda toksik mad delerin etkisiyle başağrısına, sindirim bo zukluğuna, zayıflamaya ve rengin solmasına neden olur. Rektumda uzun süre ka lan dışkı sertleşir, fekalom denen taş şek lini alarak barsakta tıkanmalanna sebep olabilir. Yanlış beslenme,yani uzun süre et, pirinç, unlu gıdalar gibi az posa bırakan şeyler yenince de kabızlık meydana gelir. Bol ye şil sebze, meyve, sulu ve sellülozlu yani kepekli bir diyet ise kabızlığa engel ol maktadır. Bazı kimselerin kullandıkları ilaçlar da (morfin, kodein, antikolinerjikler) kabızlığa neden olabilirler. Ülserli kimselerin aldık ları ilaçlar da kabızlığa yol açabildiğinden beraberinde laksatif denilen dışkıyı yumu şatıcı ilaçlar da alınmalıdır. Ara sıra her hangi bir müshili kullanmakta sakınca yok tur, aneak alışkanlık haline getirilmemeli dir. Asabi kimselerde nörovejetatif sistem bozukluğu sonucu ishal meydana geldiği gibi kabızlık da (spastik kabız) oluşabilir. Bazı ateşli hastalıkların seyri esnasında (tifo, menenjit, ensefalit vb.) safranın barsağa akamadığı hallerde (safra kesesi ve karaciğer hastalıklarında) akut apandi sitte ve peritonitte de kabızlık vardır. Ameliyatlardan sonra görülen kabızlık hem anestezik maddelerin etkisine hem de po tasyum kaybına bağlı olduğu için bu tür kabızlık potasyum vermekle düzeltilebilir ve fazla analjezik yapmamakla önlenebi lir. Kabızlığın tedavisinde önce dışkılamanın bir refleks ve alışkanlık meselesi olduğu nu unutmamalıdır. Daha sonra diyetin uy gun bir şekle dönüştürülmesine çalışılma lıdır. Genellikle fazla su ve barsakta po sa bırakacak yiyecekler yemeli ve gerekir se laksatif denilen müshil ilaçları alınma lıdır.
